Podręcznik zawiera wiadomości z zoologii, genetyki, ewolucjonizmu, ekologii i biogeografii, objęte programem kształcenia w zakresie rozszerzonym. Systematykę zwierząt omówiono w ujęciu środowiskowym, co powinno ułatwić uczniowi dostrzeganie związków przyczynowo-skutkowych między budową morfologiczną i anatomiczną zwierząt należących do różnych grup systematycznych a środowiskiem ich życia. Przy przedstawianiu treści z zakresu genetyki szczególną uwagę zwrócono na poznanie podstawowych technik stosowanych w biologii molekularnej. Zagadnienia ewolucjonizmu i antropogenezy omówiono łącznie, nawiązując do realizowanych treści z genetyki. W rozdziałach dotyczących ekologii i biogeografii przedstawiono poszczególne struktury ekologiczne oraz charakterystykę wodnych i lądowych stref życia.
Na początku każdego rozdziału zamieszczono Repetytorium, które pozwala na szybkie przypomnienie wiadomości z gimnazjum. Wszystkie rozdziały zawierają ponadto krótkie Repetytoria z zakresu podstawowego. W podrozdziałach znajdują się ćwiczenia aktywizujące, dające możliwość sprawdzenia wybranych zagadnień w praktyce. Na końcu każdego podrozdziału pod hasłem Pojęcia zebrano najważniejsze pojęcia, które należy zrozumieć i zapamiętać. Rozdziały kończą się zawsze Podsumowaniem, czyli syntetycznym ujęciem przedstawionych w nim zagadnień. Utrwaleniu wiedzy służą Pytania i polecenia. Niektóre z nich są trudniejsze, wymagają przemyślenia problemu, kojarzenia wiedzy z różnych dziedzin i wyciągania wniosków. Ponadto w każdym rozdziale jest przynajmniej jedno polecenie kreatywne, wskazujące kierunek poszukiwań i umożliwiające wykazanie się pomysłowością. Z myślą o zainteresowanych daną tematyką pod koniec każdego rozdziału zamieszczono Literaturę, dzięki której można pogłębić wiedzę. Książkę zamykają Słowniczek trudniejszych pojęć i Indeks.