Podręcznik „Swoimi słowami”, uporządkowany według ponadczasowych problemów, pozwala na pogłębioną refleksję na temat człowieka i świata. Tematyczny układ tekstów umożliwia zapoznanie uczniów zarówno z dziełami klasycznymi, jak i współczesnymi. Ich dobór został dostosowany do możliwości poznawczych, a także zainteresowań gimnazjalistów. Jednocześnie utwory literackie są w podręczniku łączone z innymi tekstami kultury – zwłaszcza z filmem, muzyką, sztukami plastycznymi. Wprowadzenie elementów edukacji medialnej ułatwia uczniom uczestniczenie we współczesnej kulturze.

Podręcznik „Swoimi słowami 2” składa się z dziewięciu rozdziałów, a analizowane w nich problemy powiązane są z kolejnymi epokami historycznoliterackimi. Rozdziały mają podobną strukturę:
1. Wstęp – krótkie wprowadzenie w problem oraz w specyfikę epoki, będącej punktem odniesienia, pozwala na powiązanie danego motywu z tradycją literacką,
2. Teksty z epoki – utwory dotyczące rozważanego w danym rozdziale problemu, a jednocześnie reprezentatywne dla epoki, będącej w danym rozdziale podstawowym źródłem odniesień,

3. Teksty z innych epok – powiązane z danym problemem utwory późniejsze, przede wszystkim z XX w.; są wśród nich zarówno arcydzieła literatury polskiej i obcej, jak i bliższe uczniom utwory z literatury popularnej i młodzieżowej. Zróżnicowanie tych tekstów pozwala ukazać uniwersalność problemów i różne sposoby ukazywania ich przez twórców,

4. Sztuka i media – syntetyczne, poparte przykładami omówienie problemów konkretnej dziedziny sztuki, wybranego medium lub zjawiska kultury (tematy: film, rzeźba, teatr, architektura, kabaret i kawiarnia literacka, sztuka w przestrzeni miasta), zawsze w związku z tematyką rozdziału,

5. Podsumowanie i końcowe pytania – pomagają uczniom w uporządkowaniu i systematycznym sprawdzaniu zdobytej wiedzy.